Eğitimci Yazar Zeynep İlgin’in Kaleminden “O Sepetteki Elma Nereye Gitti?”

Aralık ayı yaklaşınca okullarda tatlı bir telaş başlardı eskiden…
Sınıfların sıraları birleştirilir, üzerine annelerimizin sandıktan çıkardığı, kenarı dantelli örtüler serilirdi. O masalarda sadece yiyecek değil; emek, paylaşım ve aidiyet sergilenirdi. Kimisi memleketinden getirdiği fındığı koyardı ortaya, kimisi bahçesinden topladığı mandalinayı… Koridorları saran poğaça kokusu, bugünün parfümlerinden daha kalıcıydı hafızalarda.
Ve o slogan…
“Yerli malı yurdun malı, her Türk onu kullanmalı!”
Sadece bir tekerleme değil, küçük yaşta öğretilen büyük bir bilinçti.
Peki ne oldu da o masalar sessizce dağıldı? O elma, o ceviz, o samimiyet nereye gitti?
Ev Yapımından Paket Raflarına
Yerli Malı Haftası bir zamanlar mutfağımızın ve toprağımızın vitriniydi. Bugün ise kantinden alınmış, üzeri yabancı dilde yazılarla dolu paketler o sıraları dolduruyor. Evde yoğrulan hamurun, elde sarılan sarmanın yerini, raf ömrü uzun ama ruhu kısa ürünler aldı. “Yerli” olan sadece etiketlerde kaldı, tadı damakta değil.
Küresel Pazarın Gölgesinde Yerli Tohum
Çocuklarımız artık yerli elmanın kokusunu değil, parlak ambalajların cazibesini tanıyor. Bir zamanlar “kendi kendine yeten” bir ülkeydik; bugün tohumdan gübreye, üretimden pazara kadar dışa bağımlı bir tabloyla karşı karşıyayız. Okul sıralarındaki o fındık, o ceviz, işte bu yüzden sessiz.
Tutumdan Tüketime
Bu haftanın asıl adı neydi, hatırlayalım:
Tutum, Yatırım ve Türk Malları Haftası.
Yani sadece yemek değil; tutumlu olmayı, biriktirmeyi, üretmeyi öğrenmekti mesele. Kumbaralar vardı bir zamanlar… Şimdi onların yerini dijital oyun içi harcamalar, marka takıntıları aldı. Tasarruf anlatılmadan tüketim alkışlandı.
Milli Bilinç Zayıflarsa Sofra da Zayıflar
Yerli malı kutlamak bir piknik değildir.
Bu, bir ülkenin emeğine, çiftçisine, sanayicisine ve bağımsızlığına sahip çıkma meselesidir. Bir çocuk, kullandığı kalemin neden yerli olması gerektiğini bilmiyorsa; o hafta sadece takvimde işaretli bir gün olarak kalır.
Son Söz
Yerli Malı Haftası’nın eski tadı yoksa, sebebi sadece zamanın değişmesi değildir. Biz toprağımızdan, üretimden ve emeğin değerinden uzaklaştık.
Eğer çocuklarımıza yeniden “yurdun malını” sevdirmek istiyorsak; o sıralara ithal cipsleri değil, bu toprakların bereketini koyarak başlamalıyız.
Unutmayalım;
Gelecek, sadece tüketenlerin değil; üretenlerin olacaktır.

SAYGILARIMLA